بارنامه چیست؟


بارنامه مشخص می کند که آیا بار توسط صاحب کالا به مسئول حمل بار تحویل داده شده است که به عبارتی نقش رسید کالا را دارد.

در واقع می توان گفت که با وجود بارنامه، هر گونه ادعایی که بر خلاف مندرجات درون آن توسط طرفین ارائه شود، دارای اعتبار نمی باشد، زیرا تمام شرایط توسط طرفین قبل از صدور بارنامه، تایید شده است.

بارنامه:

بارنامه B/L – Bill of Lading به سند قرارداد حمل رسید دریافت كالا و سند مالكیت آن می گویند که زمان ادعای خسارت از بیمه می تواند به عنوان پشتوانه مورد استفاده واقع شود.

نکته: بارنامه قابل انتقال به غیر می باشد که نشان دهنده مالکیت کالا می باشد.

در واقع بارنامه اوراق بهاداری است که از طرف شرکت های حمل و نقل صادر شده و در آن موارد زیر ذکر می گردد.

مشخصات کالا
مشخصات ارسال کننده
مشخصات دریافت کننده
هزینه: شامل میزان بیمه، کمیسیون و صافی
تعداد و وزن کالا
اهمیت وجود بارنامه:
به طور خلاصه می‌توان گفت بارنامه بنا به دلایل زیر دارای اهمیت می باشد.

بارنامه دلیل مالکیت محسوب می‌شود
بارنامه سندی است قابل معامله
بارنامه باید بدون قید و شرط باشد مگر به صورت دیگری بین طرفین توافق شده باشد.

ضوابط و مقررات بارنامه:
در صدور بارنامه بر اساس ضوابط و مقررات، علاوه بر صادر کنندگان، فرستندگان، گیرندگان و رانندگان نیز بایستی از مقررات آن تبعیت نمایند.

برخی از این مقررات به شرح زیر می باشند:

مقررات مربوط به صادرکنندگان:
تنظیم یا تکمیل مندرجات بارنامه، به ویژه لحاظ نمودن کرایه حمل برابر قرارداد حمل
صدور بارنامه از مبدا قانونی شرکت به سایر نقاط کشور
اخذ پروانه عبور برای بار های ترافیکی و نیز صدور بارنامه جهت آنان
صدور بارنامه تحت پوشش بیمه مسئولیت حمل
مقررات مربوط به فرستندگان:
اعلام مشخصات بار و آدرس دقیق و صحیح محل بارگیری
اعلام مشخصات گیرنده کالا و آدرس دقیق و صحیح محل تخلیه
اعلام مشخصات کالا از نظر تعداد، وزن، ارتفاع، طول، عرض، نوع بسته بندی و…
بارگیری به موقع ناوگان و اعزام آن به منظور جلوگیری از خسارت های احتمالی
مقررات مربوط به گیرندگان:
تخلیه به موقع ناوگان به منظور جلوگیری از پرداخت حق توقف
پرداخت کرایه کل درج شده در بارنامه صادره توسط شرکت یا موسسه حمل و نقل به راننده کامیون، کامیونت یا تریلر حامل کالا
مقررات مربوط به رانندگان:
نگهداری از بارنامه صادره جهت اخذ کرایه حمل در مقصد
حضور به هنگام بارگیری بار
عزیمت سریع پس از بارگیری در مبدا برای به موقع رساندن کالا به مقصد
حفظ و نگهداری از محموله بارگیری شده از زمان بارگیری تا زمان تخلیه
حضور به هنگام تخلیه بار در مقصد باربری

نواع بارنامه:
انواع بارنامه ها به شرح زیر می باشد:

بارنامه دریایی: حمل با کشتی
بارنامه هوایی: حمل با هواپیما
بارنامه راه آهن: حمل با قطار
بارنامه حمل با کامیون
بارنامه سراسری: حمل با کامیون، قطار و کشتی
بارنامه حمل مرکب فیاتا
رسید پست
بارنامه حمل با کامیون:
بارنامه حمل با کامیون سندی غیر قابل تعویض است که حدود مسئولیت های متصدیان حمل و نقل جاده ای را مشخص می کند.

اطلاعات مندرج در بارنامه حمل بار کامیون به شرح زیر می باشد:

نام و نشانی فرستنده کالا یا کارگزار آن
نام و نشانی حمل کننده کالا
نام و نشانی گیرنده کالا
تاریخ صدور و تاریخ حمل
وزن خالص و ناخالص محموله
هزینه های مربوط به حمل و گمرک و غیره
اطلاعات مالی حمل بار
اطلاعات مربوط به شخص و خودرو
مشخصات کالا
اسناد ضمیمه
مقررات و کنوانسیون های ناظر بر حمل و نقل جاده ای
بارنامه دریایی: Ocean Bill of Lading
سندی را که توسط شرکت کشتی رانی و یا نماینده آن، در مقابل دریافت کالا جهت حمل صادر می گردد، بارنامه دریایی می گویند.

نکته: این نوع بارنامه سند مالکیت کالا به شمار می رود که قابل معامله است.

انواع بارنامه های دریایی:

بارنامه های دریایی از نظر موقعیت های متفاوت، انواع گوناگونی دارند که به شرح زیر می باشد.

از نظر موقعیت كالا
از نظر تعداد وسیله حمل: بارنامه دریایی مستقیم (Direct Bill of Lading) و بارنامه حمل مركب (Combined Bill of Lading)
بارنامه چارتر: Charter Party Bill Of Lading اجاره کشتی توسط شرکت یا شخص به منظور حمل کالا و صدور بارنامه

بارنامه حمل سراسری: Trough B/L
زمانی که برای انتقال كالا از مبدا به مقصد لازم است از حداقل دو نوع وسیله حمل استفاده شود، مانند كشتی – كامیون یا كشتی – قطار یا كامیون – هواپیما و… اولین شركت حمل كننده بارنامه سراسری صادر می گردد و همین بارنامه ترتیب سایر وسایل حمل تا مقصد را می دهد.

نکته: این نوع بارنامه، قابل معامله و انتقال می باشد.

بارنامه حمل مركب فیاتا B. L:
فدراسیون بین المللی اتحادیه های شركت های فورواردر و اتحادیه بین المللی کارگزاران بار، این نوع بارنامه را برای استفاده عاملین حمل و نقل مرکب تنظیم نموده اند.

ویژگی های بارنامه فیاتا:

می تواند به صورت بارنامه دریایی نیز صادر گردد.
حاوی آرم سازمان فیاتا و اتاق بازرگانی بین المللی می باشد.
بارنامه مرکب فیاتا، مهم ترین سندی است که فیاتا در اختیار اعضای خود قرار داده است.
سندیست قابل معامله که دلیل بر تحویل کالا و حمل آن با استفاده از وسایل مختلف حمل از مبدا تا مقصد تعیین می باشد.
مفاد بارنامه فیاتا:
در فیاتا مواردی به عنوان مفاد و شرایط ذکر شده است که فورواردر در قبال آن ها مسئولیت هایی را بر عهده دارد. از جمله:

فورواردر مسئول عملکرد و غفلت اشخاصی می باشد که از خدمات آنها جهت اجرای قرارداد بر اساس بارنامه استفاده می کنند.
مسئولیت و تعهد فراهم نمودن وسایل اجرای کامل حمل از محل دریافت تا محل تحویل کالا، طبق مندرجات بارنامه، با فورواردر و به نام وی می باشد.

بارنامه هوایی: Air way Bill
راه نامه یا بارنامه هوایی، معمولا در ۱۲ نسخه صادر شده که ۳ نسخه اصلی آن از نظر تجارتی مهم بوده و بقیه نسخه های آن برای قسمت‌ های داخلی شرکت هواپیمایی به کار برده می‌ شود.

این نوع بارنامه باید با مهر شرکت هواپیمایی ثبت شود و شامل اطلاعات مربوط به تاریخ پرواز و شماره پرواز باشد.

نکته: این نوع بارنامه قابل معامله نیست.

نسخه های اصلی موجود در بارنامه هوایی:

نسخه اصلی اول برای شرکت حمل کننده یا صادر کننده FOR CARRIER
نسخه اصلی دوم برای گیرنده کالا FOR CONSIGNEE
نسخه اصلی سوم برای فرستنده کالا FOR SHIPPER
بارنامه (راه نامه) راه آهن : Railway of Landing
سندی است که توسط شرکت های راه آهن در ایستگاه های بارگیری آنان صادر می شود و شرکت راه آهن طی این سند اعلام می کند که کالای مندرج در راه نامه را تحویل گرفته و متقبل می شود که آن را در مقصد صحیح و سالم همان گونه که تحویل گرفته است، تحویل دهد.

راهنامه راه آهن، غیر قابل معامله و انتقال است و بنابراین با ظهر نویسی نمی توان آن را به دیگری انتقال داد.

مبدا های ورودی کالا در ایران:
کالا هایی که از مبدا اروپا از طریق کشور ترکیه حمل شده و از مرز رازی وارد ایران می شود.
کالا هایی که از کشور های اروپایی و یا از طریق ترانزیت کشور های اروپای شرقی و اتحاد شوروی حمل شده و از طریق مرز جلفا وارد ایران می شود.
کالا هایی که از مبادی راه آهن میر جاوه وارد ایران شده و مقصد این کالا ها ایستگاه راه آهن زاهدان است.
مشخصات موجود در بارنامه راه آهن:
نام و آدرس فرستنده کالا
نام ایستگاه مبدا و مقصد کالا
نام و آدرس گیرنده کالا
تعیین نوع کالا و مشخصات آن از قبیل تعرفه، ابعاد و غیره
وزن کالا، تعداد بسته ها و مشخصات بسته بندی
شماره واگن
ذکر جزئیات مورد لزوم جهت گمرک
هزینه حمل کالا (معمولا بر اساس تعرفه راه آهن مربوطه)

بارنامه و رسید پستی: Courier and post Recipts of Certificate of posting

هنگامی کالا به وسیله پست فرستاده شود، اداره پست یک رسید جهت کالای بسته بندی شده صادر می کند و کالا مستقیما به گیرنده آن طبق آدرس داده شده تحویل داده می شود.

بارنامه شخص ثالث: Third Party Bill of Lading

بارنامه شخص ثالث یعنی اگر در حوزه تجارت بین المللی فروشنده ای نتواند تمامی کالا های تعهد شده مربوط به صادرات را خودش تهیه نماید، ناگزیر از طرف دیگری برای تهیه این اقلام خواهان کمک می شود.

به عبارتی می توان گفت که تهیه قسمتی از کالای خود را به عاملین حمل و نقل و یا فروشنده دیگری واگذار می‌ کند که در این گونه موارد از بارنامه شخص ثالث استفاده می شود.

بارنامه بیات یا کهنه: Stale B/L

ذینفع اعتبار از تاریخ صدور بارنامه، به مدت ۲۱ روز برای ارائه اسناد خود به بانک فرصت دارد. اگر بارنامه پس از مهلت مذکور ارائه نگردد، آن بارنامه بیات و یا کهنه خوانده می شود، مگر آن که بانك مربوطه که به آن بانک گشاينده اعتبار می گویند، مدت اعتبار را افزایش داده باشد.

بارنامه آن بورد: On Board

زمانی که بار در خن کشتی قرار گرفته باشد و حتما با آن کشتی حمل شود، اصطلاحا آن بورد نامیده می شود که این نوع بارنامه اطمینانی برای طرفین خواهد بود.

بارنامه آن دک: On Deck

زمانی که بار در خن کشتی جای داده نشده باشد و روی عرشه کشتی باشد، آسیب پذیر بوده و به ان آن دک گفته می شود. معمولا بانک ها از قبول این نوع خودداری می کنند.

تفاوت بارنامه و راه نامه:
معمولا افرادی که در زمینه حمل و نقل بین المللی فعالیت می کنند با اصطلاح بارنامه آشنایی دارند.

بارنامه: در واقع سند کالا محسوب می شود که مالکیت کالا را نسبت به صاحب کالا نشان می‌ دهد.
راه نامه: سندی است که توسط حمل کننده کالا صادر می شود و حمل این سند همراه با بار در همه مراحل ارسال کالا ضروری است.
در واقع افراد تمامی مراحل و امور گمرکی را تا زمان صدور این برگه دنبال می کنند.

این سند علاوه بر نشان دادن تمامی ویژگی های کالا، در واقع سندی قابل انتقال است و در داد‌ و‌ ستد بین المللی در واقع مالکیت این سند پس از دریافت پول مورد توافق از فروشنده به خریدار منتقل می شود.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *